Sülfamik Asit | Sulfamic Acid
Sülfamik Asit / Amidosülfonik Asit [NH2SO3H / H3NSO3] | Yüksek Saflıkta Katı Kireç Çözücü, CIP Yıkama ve Endüstriyel Reaktif, endüstriyel soğutma kuleleri, kazanlar, boylerler ve ısı eşanjörlerinde kireç (kalsiyum karbonat) temizliğinde hidroklorik aside kıyasla paslanmaz çelikte klorür çatlağı (pitting) oluşturmayan güvenli “kuru asit” olarak, gıda ve süt tesislerinde CIP hat temizleyicisi, galvanoteknikte nikel sülfamat elektroliti üretiminde ve yüzme havuzlarında klor stabilizatörü olarak kullanılan beyaz kristal inorganik asittir.
-
Kimyasal Formül / CAS No: NH2SO3H veya H3NSO3 / 5329-14-6
-
Saflık Derecesi: Min. %99.5 – %99.8 Saflık (Endüstriyel Teknik ve Saf Sınıf)
-
Fiziksel Form: Beyaz, kokusuz, higroskopik olmayan serbest akışkan kristal granül / toz
-
Güvenli “Kuru Asit” Teknolojisi: Sıvı asitler gibi buharlaşarak boğucu gaz veya korozyon dumanı salmaz; katı halde güvenle taşınır, tartılır ve depolanır.
-
Paslanmaz Çelik ve Demir Dışı Metal Dostu: Bünyesinde klorür (Cl-) iyonu barındırmadığı için paslanmaz çelik eşanjör plakalarını delmez; bakır, pirinç ve nikel alaşımlarında aşırı korozyona yol açmaz.
-
Çözünür Kalsiyum Tuzu Oluşumu: Kireçle reaksiyona girdiğinde sülfürik asit gibi dibe çöken alçıtaşı (CaSO4) tortusu bırakmaz; oluşan kalsiyum sülfamat suda olağanüstü yüksek oranda çözünerek sistemden kolayca atılır.
-
Nem Bariyerli Güvenli Ambalaj: Tozuma ve neme karşı korumalı, kilitli endüstriyel polietilen (HDPE) torba ve bidon ambalaj
Isı eşanjörü servisleri, gıda ve içecek fabrikaları, tekstil ve boya işletmeleri, yüzey işlem atölyeleri ile kağıt ve selüloz tesisleri için yüksek reaksiyon gücü ve güvenli asitleme performansı sunar.

Sülfamik Asit [NH2SO3H] Hammaddesi
Sülfamik asit (amidosülfonik asit), sülfürik asidin bir hidroksil grubunun (-OH) bir amino grubuyla (-NH2) yer değiştirmesiyle oluşan, oda sıcaklığında katı kristal formda bulunan tek protonlu kuvvetli bir inorganik asittir. Kristal kafesinde zwitterion [H3N+-SO3-] yapısında bulunması nedeniyle oda sıcaklığında uçucu değildir, higroskopik değildir ve kuru halde son derece kararlıdır. Sülfamik Asit Kristal, minimum %99.5 saflık standardı, homojen granülasyonu ve son derece düşük demir ve ağır metal safsızlık limitleri ile proseslerinizde en yüksek kimyasal kararlılığı ve kireç çözme kapasitesini garanti eder.
Suda hızla çözünerek hidroklorik ve nitrik asite yakın kuvvetli asidik bir çözelti oluşturur. Ancak klorür iyonu içermemesi ve gaz buharı çıkarmaması, onu kapalı mekan tesisatlarında, hassas lehimli paslanmaz çelik plakalı eşanjörlerde ve gıda işletmelerinde hidroklorik asidin (tuz ruhu) yerine geçen modern bir endüstriyel temizleyici haline getirmiştir.
Sülfamik Asit Eş Anlamlıları ve Ticari İsimleri
Ürün uluslararası kimya literatüründe, endüstriyel temizlik sektöründe ve ticari piyasalarda aşağıdaki isimlerle tanımlanmaktadır:
-
Amidosülfonik Asit (Amidosulfonic Acid)
-
Amidosülfürik Asit (Amidosulfuric Acid)
-
Aminosülfonik Asit (Aminosulfonic Acid)
-
Sulfamik Asit (Sulfamic Acid / Sulphamic Acid)
-
Sülfamidik Asit (Sulfamidic Acid)
-
Kuru Asit / Katı Asit (Dry Acid Descaler)
-
Eşanjör Kireç Çözücü Asit Tuzu (Scale Remover Acid)
Sülfamik Asit Öne Çıkan Özellikler ve Avantajlar
-
Sıfır Gaz Buharı ve Kokusu: Sıvı hidroklorik asit gibi kapalı alanda personeli zehirleyen veya çevredeki elektrik panolarını ve metalleri paslandıran asit buharı (duman) salmaz.
-
Pitting (Noktasal Delinme) Korozyonunu Önleme: Paslanmaz çelik (304, 316) ekipmanlarda klorür korozyonuna ve gerilimli korozyon çatlamasına (SCC) neden olmaz.
-
Kalıntısız ve Çökeltisiz Kireç Çözme: Kalsiyum karbonatı çözerken kalsiyum sülfamat tuzu oluşturur; bu tuzun sudaki çözünürlüğü çok yüksektir (~80 g / 100 mL su), borularda ikincil taş tıkanıklığı yapmaz.
-
Nikel Sülfamat Elektroliti Hammaddesi: Galvanoteknik sanayisinde nikel karbonat ile reaksiyona sokularak düşük gerilimli elektroformlama banyolarının temel kimyasalı olan Nikel Sülfamat çözeltisinin eldesinde kullanılır.
-
Klor Gazı Oluşumunu Engelleme (Klor Stabilizatörü): Kağıt hamuru ağartma ve soğutma sularında serbest klor ile birleşerek kararlı kloramin benzeri yapılar oluşturur; klorun uçmasını önler ve ağartma gücünü dengeler.
-
Nitrit Giderici (Diazonyum Reaksiyonları): Boya ve kimyasal sentez reaktörlerinde aşırı nitrit (NO2-) artıklarını saniyeler içinde çevreye zararsız azot gazına indirgeyerek yok eder.
Sülfamik Asit Teknik Özellikler
| Parametre | Detay / Değer |
| Ürün Adı | Sülfamik Asit (Sulfamic Acid / Amidosulfonic Acid) |
| Kimyasal Formül | NH2SO3H veya H3NSO3 |
| CAS Numarası | 5329-14-6 |
| EC (EINECS) No | 226-218-8 |
| Saflık Derecesi | Min. %99.5 – %99.8 |
| Molar Kütle | 97.09 g/mol |
| Görünüm / Yapı | Beyaz Kristal Toz / Granül |
| Koku | Kokusuz |
| Yoğunluk | 2.15 g/cm³ |
| Erime / Bozunma Noktası | ~205 °C (Erimeyle eşzamanlı parçalanır) |
| Suda Çözünürlük (20°C) | ~17.5 – 18.0 g / 100 g Su |
| Suda Çözünürlük (60°C) | ~37.0 g / 100 g Su |
| pH (%1’lik Sulu Çözelti, 25°C) | 1.18 (Kuvvetli Asidik) |
| Sülfat (SO4) Safsızlığı | Maks. %0.05 |
| Demir (Fe) Safsızlığı | Maks. 5 ppm |
| Ambalaj Tipi | Polietilen Astarlı Neme Dayanıklı Kraft Torba / Sızdırmaz HDPE Bidon |
Kimyasal Reaksiyon Mekanizması ve Proses Kimyası
1. Kalsiyum Karbonat (Kireç Taşı) Çözme Reaksiyonu:
Sülfamik asit kireç tabakasıyla temas ettiğinde hızla gaz halinde karbondioksit açığa çıkararak kalsiyumu tamamen çözünür kalsiyum sülfamat tuzuna çevirir:
CaCO3 + 2NH2SO3H → Ca(NH2SO3)2 (Suda Çok Çözünür Tuz) + CO2↑ + H2O
Önemli Fark: Sülfürik asit kullanılsaydı reaksiyon CaSO4 (alçıtaşı) çökeleği verir ve boruları kalıcı olarak tıkardı.
2. Sulu Ortamda Zwitterion Ayrışması:
Suda çözündüğünde zwitterionik bağ gevşeyerek serbest hidronyum iyonları salar; pH hızla düşer:
H3N+SO3- + H2O ⇌ H3O+ + NH2SO3-
3. Termal Hidroliz Uyarısı (Proses Sıcaklığı Kontrolü):
Sülfamik asit sulu çözeltileri 60°C üzerindeki sıcaklıklarda uzun süre tutulmamalıdır. Yüksek sıcaklıkta su ile hidrolize uğrayarak amonyum bisülfata dönüşür:
NH2SO3H + H2O ──(Isı / Δ > 60°C)──→ NH4HSO4 (Amonyum Bisülfat)
4. Nitrit (NO2-) Yok Etme Mekanizması:
Laboratuvarlarda ve tekstil atık sularında toksik nitrit iyonlarını azot gazına dönüştürerek bertaraf eder:
HNO2 (Azotöz Asit) + NH2SO3H → N2↑ + H2SO4 + H2O
Endüstriyel Kullanım ve Uygulama Alanları
-
Eşanjör, Kazan ve Soğutma Kulesi Temizliği: Plakalı ve borulu ısı değiştiricilerde, boylerlerde, kondenserlerde ve çiller ünitelerinde oluşan kireç, pas ve biyofilm birikintilerinin sökülmesinde.
-
Gıda, İçecek ve Süt Sanayii (CIP Hatları): Pastörizatörlerde, süt tanklarında ve evaporatörlerde biriken kazein ve kalsiyum fosfat içerikli “süt taşlarının” (milkstone) paslanmaz çeliğe zarar vermeden temizlenmesinde.
-
Galvanoteknik ve Yüzey İşlem: Nikel karbonat ile nötralize edilerek elektroformlama banyoları için yüksek saflıkta konsantre Nikel Sülfamat çözeltisi üretiminde.
-
Kağıt ve Selüloz Sanayii: Ağartma kademesinde klor dioksit ve hipokloritin parçalanmasını engelleyen klor stabilizatörü olarak.
-
Yüzme Havuzları ve Su Şartlandırma: Klor tüketimini azaltan klor koruyucu (stabilizer) ve derz/fayans yüzeylerindeki harç artıklarını temizleyici olarak.
-
Evsel ve Profesyonel Temizlik Kimyasalları: Kahve makineleri, su ısıtıcıları, buharlı ütüler ve banyo armatürleri için üretilen kireç çözücü toz ve tabletlerin ana formül bileşeni olarak.
-
Boya ve Pigment Üretimi: Azo boyarmaddelerin üretiminde diazolama reaksiyonu sonrasında ortamda kalan aşırı nitritin gaz halinde uzaklaştırılmasında.
Güvenlik, Depolama ve Taşıma Talimatı
-
Sıcaklık Yönetimi: Kireç çözme banyolarında çalışma sıcaklığı ideal olarak 40°C – 55°C aralığında tutulmalıdır. Çözeltinin hidroliz olarak aşındırıcı amonyum bisülfat oluşturmasını engellemek için sıcaklığın 60°C’yi aşmasına izin verilmemelidir.
-
Kişisel Koruyucu Donanım (KKD): Katı asit tozu olmasına rağmen gözleri ve cildi tahriş edebilir. Tartım ve çözme sırasında kimyasal koruyucu gözlük, nitril eldiven, toz maskesi ve iş önlüğü kullanılmalıdır.
-
Depolama Şartları: Kuru, serin (15°C – 25°C), iyi havalandırılan, doğrudan güneş ışığından uzak ve nemsiz ortamlarda saklanmalıdır.
-
Uyumsuz Kimyasallar: Güçlü oksitleyiciler (sodyum hipoklorit, nitrik asit) ve güçlü alkaliler (NaOH, KOH) ile kuru halde temas ettirilmemelidir. Klorlu ağartıcılarla (çamaşır suyu) kontrolsüz karıştırılmamalıdır.
-
Korozyon İnhibitörü Kullanımı: Galvanizli sac, döküm demir ve yumuşak çelik temizliğinde asit korozyonunu engellemek amacıyla sülfamik asit çözeltisine uygun bir organik korozyon inhibitörü (%0.1-0.2) ilave edilmesi önerilir.
Sıkça Sorulan Sorular
1. Sülfamik Asit, Hidroklorik Asitten (Tuz Ruhu) neden daha güvenlidir?
Hidroklorik asit sıvı halde sürekli korozyona yol açan asit buharı salar ve paslanmaz çelik plakaları deler (pitting korozyonu). Sülfamik Asit ise katı tozdur; buhar salmaz, kapalı ortamda güvenle kullanılır ve paslanmaz çelikte çatlama veya delinme yapmaz.
2. Sülfürik asit ile kireç çözülürken borular neden tıkanır da Sülfamik Asitte tıkanmaz?
Sülfürik asit kireçle reaksiyona girdiğinde kalsiyum sülfat (alçıtaşı) oluşturur; bu madde suda çözünmez ve boruların içine taş gibi yapışarak tıkar. Sülfamik asit ise suda olağanüstü yüksek çözünürlüğe sahip kalsiyum sülfamat tuzu oluşturur, kireç erir ve suyla akıp gider.
3. Sülfamik Asit kahve makinesi ve kettle temizliğinde kullanılabilir mi?
Evet. Dünyadaki profesyonel espresso makineleri ve su ısıtıcı üreticilerinin önerdiği tek asit türüdür. Sirke (asetik asit) gibi koku ve tat bırakmaz, sitrik aside göre kireci katbekat hızlı söker ve makinenin içindeki paslanmaz çelik/bakır kazanlara ve kauçuk contalara zarar vermez.



